His Master's Voice 101 'Linguaphone'

De HMV 101 Linguaphone is een speciale uitvoering van de His Master's Voice 101 portable gramophone.


Nipper beeldmerk


Uitdraaibaar naaldendoosje

Linguaphone, opgericht in 1901 door Jacques Roston,  is de pionier van de taalcursus en een van de eerste bedrijven die was-cylinders en later grammofoonplaten hiervoor inzette. De Linguaphone methode, 'Listen, Understand, Speak' (Luisteren, Begrijpen en Spreken) wordt door de cursist in zijn eigen tempo toegepast, zowel in klassikaal verband als via zelfstudie thuis, met de grammofoonplaat als hulpmiddel.

De Nederlandse vestiging van Linguaphone was eind jaren '20 gevestigd in Amsterdam, Kalverstraat 149. Tegenwoordig zit op dit adres de vulpenspeciaalzaak van P.W. Akkerman.

Deze draagbare grammofoon is inclusief de cursusplaten geleverd door Linguaphone. Het is een HMV 101 koffergrammofoon, die in dit geval is voorzien van een automatisch afslagmechanisme.

De koffergrammofoon is uit 1928 en speelt 78 toeren platen. De draaisnelheid kan worden ingesteld met de fijnregelaar links voor, de veermotor wordt opgewonden met een slinger aan de rechterkant. Het geluid van de weergever wordt versterkt door een ingebouwde gevouwen metalen hoorn die een lengte heeft van ruim een meter (incl. arm). De slinger kan onder de arm worden opgeborgen.


HMV Sound-Box No. 4 'Linguaphone Specíal'


De HMV 101 uitvoering uit 1928

De HMV 101 portable gramo-phone werd bij introductie in 1925 alleen geleverd in de kleur zwart. In 1929 was het toestel ook verkrijgbaar in rood, groen, blauw, grijs en bruin leerpapier en in rood leder.

De geschiedenis van His Master's Voice gaat terug tot 1897. The Gramophone Company startte in Londen met de verkoop van grammofoons en vlakke geluidsplaten, een Amerikaanse uitvinding die toen 10 jaar oud was. In 1921 opende het bedrijf de eerste grammofoonplatenwinkel op het adres 363 Oxford Street.
In de jaren '20 groeide het bedrijf snel, onder meer door de verkoop van klassieke en dansplaten.


Het oorspronkelijke schilderij

Nipper, de terrier van het beeldmerk van HMV is geboren in 1884 in Bristol, Gloucester. Hij werd zo genoemd omdat hij steeds probeerde in de benen van bezoekers te bijten. In 1887 stierf zijn baas, Mark Barraud. Nipper kwam terecht bij Francis Barraud, de jongere broer, die kunstschilder was. Deze maakte in 1898 een schilderij van Nipper die aandachtig luisterde naar een Edison-Bell fonograaf. Hij noemde het schilderij 'His Master's Voice'. Francis probeerde het schilderij te verkopen, dit lukte hem bij de Gramophone Company op voorwaarde dat hij de fonograaf zou overschilderen met de nieuwste grammofoon van dit bedrijf. In 1899 kocht HMV het gewijzigde schilderij voor £ 100 inclusief het copyright. Berliner, de uitvinder van de grammofoon en oprichter van de Victor Talking Machine Co. nam het doek mee naar de Verenigde Staten en gebruikte het daar eveneens als beeldmerk.


Uit een Linguaphone folder, met dank aan Jan Boom



De automatische afslag


Een complete Linguaphone cursus Engelsch, deze bestaat uit een platenkoffertje met 16 grammofoonplaten en een aantal (vaak 5) boekjes

Op de platen staan 30 lessen plus twee uitspraaklessen (klinkers en tweeklanken) door Prof. Daniels Jones, M.A., Professor in de Phonetiek, aan de Universiteit te Londen.


Les 30 gaat over de radio

Uit Part II, Conversation, ingesproken door de op dat moment nog onbekende Prof. J.R.R. Tolkien M.A., uit Oxford:

"Well, how's your wireless going ?"
"
Oh, not too badly, though I've had some difficulty lately in getting distant stations. I suppose it's the weather."

Dit exemplaar is in 1989 schoongemaakt. De bekleding van de handgreep is vervangen.

SPECIFICATIES EN GEGEVENS

Merknaam

The Linguaphone Institute, 24-27 High Holborn, London, W.C.1
Fabrikant: The Gramophone Company Ltd. Hayes, Middlesex

Verkoop: The Linguaphone Institute, Kalverstraat 149, Amsterdam

Land van herkomst Verenigd Koninkrijk
Eigennaam onbekend
Type C101D 'Linguaphone'
Serienummer geen
Bouwjaar 1928
Toepassing grammofoon bij talencursus
Draaisnelheid
78 t/min
fijninstelling met behulp van een schuifje linksvoor
Plaatdiameter 30 cm
Arm tweedelige toonarm, van een gegoten legering
Element
HMV No. 4 'Linguaphone Specíal' weergever met mica membraam
speelt zowel akoestische als elektrische platen
naalddruk 175 g
Voedingsspanning geen, handslinger met zwarte houten knop
Luidspreker
ingebouwde metalen hoorn, 100 cm lang
is tevens opbergvak voor de ingevouwen arm
Chassis
veermotor type 56a met enkele veer, speelt 5 minuten
geperst stalen draaiplateau 25 cm met bruin fluwelen bekleding
Behuizing
houten kastje met vast scharnierend deksel met platenvak voor 6 stuks 25 cm platen
handgreep en uitdraaibaar naaldendoosje
bekleding zwart leerpapier
Afmetingen bxhxd 29x15x42 cm
Gewicht 7 kg
Verkoopprijs Hfl. 90 (NL)
£
7. 0. 0. (GB), £ 7. 10. 0 (in kleur), £ 9. 10. 0. (rood leder)
Geschatte waarde € 120
Productieperiode 1925-1931
Seriegrootte onbekend
Bijzonderheden
automatisch afslagmechanisme
opbergvak voor 6 stuks 25 cm platen in deksel
is geleverd bij een Linguaphone taalcursus


De ingebouwde hoorn heeft een lengte van ruim 1 meter inclusief de arm


De veermotor type 56a


Dwarsdoorsnee 'Sound-Box No. 4'